„უთანასწორო ქორწინება“ - სკანდალური შედევრი, რომელმაც უამრავი ქორწილი ჩაშალა

ერთი შედევრის ისტორია

11 მაისი 20:00, 2017 წელი

მე-19 საუკუნის მეორე ნახევრის რუსეთისთვის უთანასწორო ქორწინების საკითხი მეტისმეტად მტკივნეული თემა გახლდათ. ღარიბი ოჯახიდან გამოსული უმზითვო მზეთუნახავები იძულებულნი ხდებოდნენ, მშობლების ნებას დაჰყოლოდნენ და ქონების გამო უთანასწორო ქორწინებას დათანხმებოდნენ.

მორალური თვალსაზრისით, პრობლემა იმდენად ამაზრზენად გამოიყურებოდა, რომ 1861 წლის თებერვალში რუსეთის წმინდა სინოდმა უთანასწორო ქორწინებები დიდი ასაკობრივი სხვაობით, სპეციალური დადგენილებით აკრძალა.

კრიტიკოსი ვლადიმერ სტასოვი ვასილი პუკირევის სურათზე ამბობდა: „რა უნდა იყოს ამ სიუჟეტზე მარტივი? პატარძლის ყიდვისა და გაყიდვის სცენებს ყოველი ჩვენგანი თითქმის ყოველ დღე ხედავს.“

თავისი ექსპრესიულობით, საყოფაცხოვრებო სიუჟეტისთვის უჩვეულო ზომით და ოსტატური შესრულების მანერით „უთანასწორო ქორწინებამ“ რუსულ ფერწერასა და მსოფლიო მხატვრობაში თვალსაჩინო ადგილი დაიკავა. ამ ტილოსთვის პუკირევს სამხატვრო აკადემიის პროფესორის ხარისხი მიანიჭეს.

„უთანასწორო ქორწინება“ რუსმა ფერმწერმა ვასილი პუკირევმა 1862 წელს,  მოსკოვის ფერწერის სასწავლებელი დამთავრებისთანავე შექმნა. ამ დროს მხატვარი 31 წლის იყო და კარიერის აღმავლობის ეტაპზე იმყოფებოდა.



ტილოზე მართლმადიდებელ ტაძარში ჯვრისწერის საიდუმლოს აღსრულების პროცესია ასახული.
მოხუც, შეუხედავ მამაკაცს ცოლად ისეთი ნორჩი გოგონა მოჰყავს, რომ მნახველს სირცხვილის გრძნობა ეუფლება. სავარაუდოდ, პატარძალს მზითვი არ მოჰყვება, სასიძოს კი ფული თავზესაყრელად აქვს, ამიტომ მზეთუნახავი ცოლის ყიდვა შეუძლია.

გოგონა თვინიერად დგას, თუმცა ფერმკრთალი სახე და ნამტირალევი თვალები მის სულიერ მდგომარეობას ამჟავნებს. პატარძალი თითქმის ბავშვია, რაზეც მისი სახის ოვალიც მეტყველებს. გამჭვირვალე თავსაბურავი და მზის სხივებში მოკიაფე თეთრი კაბა გოგონას ანგელოზის იერს ანიჭებს და მნახველს ისეთი განცდა ეუფლება, თითქოს ეს სიბილწე მას ვერ შეეხება.  გოგონას დაშვებულ მარცხენა ხელში სანთელი უჭირავს, ხოლო მარჯვენას მოჩილად უწვდის მღვდელს, რათა მან უსახელო თითზე ბეჭედი წამოაცვას. 

სიძე თავს მდგომარეობის ბატონ-პატრონად მიიჩნევს და პატარძალს საკუთარი უპირატესობის გრძნობით გამსჭვალული ადევნებს თვალს. მოხუცს დანაოჭებული და უსიამოვნო სახე აქვს. კისერზე ვლადიმერის მეორე ხარისხის ორდენი ჰკიდია და მკერდზე ორდენის შესაბამისი ვარსკვლავი აქვს დამაგრებული.

სიძე-პატარძლის გარშემო მყოფი ადამიანები ბნელში ჩაძირულან და თითქოს მღვდელიც კი ბოროტის მხარესაა - ის უნდა ხვდებოდეს, რომ გოგონა აქ საკუთარი ნებით არ მოსულა, მაგრამ ჯვრისწერის რიტუალს მაინც აღასრულებს. ყველა იქ დამსწრე ბოროტების უტყვი მოწმეა, რაც მათ ღირსებაზე მეტყველებს.
ნახატის უკან ფონზე მდგარი პერსონაჟებიდან ყველას თავისი როლი აქვს. ვიღაც პატარძალს ათვალიერებს, ვიღაც გამკიცხავი მზერით სიძის მხარეს იყურება, ვიღაც კი დაინტერესებულია ბოლომდე მიიყვანოს ეს საქმე (მოხუცი მაჭანკალი სიძის გვერდით).

სტუმრებს შორის განსაკუთრებით ერთის - მეჯვარეს ფიგურა გამოირჩევა. ახალგაზრდა მამაკაცი პატარძლის უკან, გულზე ხელებდაკრეფილი დგას და მთელი თავისი გამომეტყველებით უკმაყოფილებას გამოხატავს. მნახველს ისეთი შთაბეჭდილება რჩება, რომ მას და პატარძალს რაღაც ფაქიზი, უხილავი ძაფები აკავშირებთ, რომ ისინი ერთნაირად განიცდიან და საერთო ტკივილი აქვთ. მეჯვარე ისეთი მკაფიო პერსონაჟია, რომ ყურადღების ცენტრში სიძე-პატარძალი კი არა, სასიყვარულო სამკუთხედი ექცევა.

მეჯვარისა და მხატვრის აშკარა მსგავსების გამო ხალხში გავრცელდა ხმები, რომ პუკირევი უბედური სიყვარულის მსხვერპლი გახდა, რამაც სურათის შექმნისკენ უბიძგა. სინამდვილეში კი ტილოზე მხატვრის მეგობრის სერგეი ვარენცოვის უბედური სიყვარულია ასახული. სწორედ მისი საყვარელი გოგონა მშობლების დაჟინებული მოთხოვნით, მდიდარ, მაგრამ ძალიან მოხუც ფაბრიკანტს მიათხოვეს და ვარენცოვი იძულებული იყო, ქორწილს მეჯვარის რანგში დასწრებოდა.

როცა დასრულებული ნახატი იხილა, ვარენცოვი პუკირევს გაუნაწყენდა, რადგან სურათზე მისი გამოჩენა ბევრ მითქმა-მოთქმას გამოიწვევდა. ამიტომ მხატვარმა, რომელიც გარეგნულად მეგობარს ჰგავდა, მეჯვარეს წვერი მიახატა და უბედური მეჯვარე საკუთარ თავს დაამსგავსა.

ტილოზე მეჯვარის გვერდით მდგარი მამაკაცი პუკირევის მეგობარი, მხატვარი პეტრე შმელნიკოვია. მის გვერდით  სურათის ჩარჩოების ოსტატის გრებენსკის თავი ჩანს, რომელიც მხატვარს ისეთი ჩარჩოს დამზადებას დაჰპირდა, რომლის მსგავსი არავის უნახავს. გრებენსკიმ დაპირება შეასრულა. ტრეტიაკოვს ჩარჩო ისე მოეწონა, რომ მომავალში სურათების ჩარჩოებს მხოლოდ მას უკვეთდა.

1863 წელს „უთანასწორო ქორწინება“ გამოფენაზე გაიტანეს, სადაც ყველაზე საინტერესო პროცესები დაიწყო... სურათის ხილვისას მოხუცი ჩინოვნიკები და გენერლები თავის ტკივილს და შეუძლოდ ყოფნას იმიზეზებდნენ და გალერეას სასწრაფოდ ტოვებდნენ. ბევრმა მათგანმა ახალგაზრდა გოგონასთან ქორწინებაზე უარი თქვა და ქორწილი ჩაშალა. 

რაც შეეხება პუკირევს, მისი ცხოვრება შეიძლება ორ ნაწილად გავყოთ: „უთანასწორო ქორწინებამდე“ და მის შემდგომ. სურათის წარდგენამდე ყველაფერი დინჯად, მაგრამ დამაჯერებლად ვითარდებოდა. გლეხური წარმომავლობის მიუხედავად, პუკირევმა მოსკოვის ფერწერის სკოლაში ჩაბარება მოახერხა. სასწავლებლის დამთავრების შემდეგ იქვე მასწავლებლად დასაქმდა, თან წარმატებით ასრულებდა კერძო შეკვეთებს.
მოგვიანებით, მხატვარი სმას მიეძალა. მისი შემდგომი ნამუშევრები არც კრიტიკოსების და არც მყიდველების ყურადღებას არ იქცევდა.. პუკირევი გალოთდა, პედაგოგობა მიატოვა, ნახატები და ბინა დაკარგა.

უკანასკნელ წლებში მხატვარი მხოლოდ მეგობრების შემწეობით ცხოვრობდა და 1890 წლის 1 ივნისს სრულიად უსახელოდ გარდაიცვალა.


 


 

დღის ჰოროსკოპი

22 მარტის ასტროლოგიური პროგნოზი

რას გვირჩევენ ვარსკვლავები 22 მარტისთვის ჯანმრთელობის, ბიზნესისა და სიყვარულის მიმართულებით?
კულინარია

ბოსტნეულის კატლეტი - დაბალკალორიული და ჯანსაღი საკვები

ბროკოლი და ყვავილოვანი კომბოსტო - ჯანსაღი კვების ორი „დედოფალი“. დანარჩენი კომპონენტები კი მათ ნაზ სტრუქტურასა და დიდებულ გემოს უსვამს ხაზს.
საკნატუნო ამბები

GoPro პენისისთვის - ინტიმური ვიდეოკამერა (+18)

ლაივის ჩართვის ფუნქცია ჯერჯერობით არ აქვს, თუმცა, მსგავსი ფუნქცია იგეგმება. დაველოდოთ...  
დღის ჰოროსკოპი

21 მარტის ასტროლოგიური პროგნოზი

რას გვირჩევენ ვარსკვლავები 21 მარტისთვის ჯანმრთელობის, ბიზნესისა და სიყვარულის მიმართულებით?
კინო

ლეგენდარული ფილმები, რომლებიც ქალებმა გადაიღეს

რეჟისორობა დიდი ხანია აღარ მიიჩნევა მამაკაცურ პროფესიად. მშვენიერი სქესის წარმომადგენლები უკვე საუკუნეა, გადაღებების პროცესს ხელმძღვანელობენ და საკულტო ფილმებს იღებენ.
ამბები

თბილისში ლილიპუტების ცირკის დაუვიწყარი სანახაობა გაიმართება

31 მარტს, თბილისის „მოზაიკის“ საკონცერტო დარბაზში, ლილიპუტების ცირკის თეატრალიზებულ-საცირკო სანახაობა გაიმართება.
დღის ჰოროსკოპი

20 მარტის ასტროლოგიური პროგნოზი

რას გვირჩევენ ვარსკვლავები 20 მარტისთვის ჯანმრთელობის, ბიზნესისა და სიყვარულის მიმართულებით?
საკნატუნო ამბები

13 ფოტო, რომლებმაც მსოფლიო აალაპარაკა

ვარსკვლავებს ყოველდღიურად ასობით, იქნებ ათასობითაც, ფოტოს უღებენ, მაგრამ მხოლოდ ერთეულები ხვდება საზოგადოების yuradRebis centrSi.
საკნატუნო ამბები

კომბოსტო-ვაშლი-ფორთოხალი - საგაზაფხულო დიეტა

ზამთარში დაგროვილი კილოგრამების მოშორების სეზონი დაიწყო - დაიწყეთ გაზაფხული ახალი წონითა და შესანიშნავი ფორმებით.
საკნატუნო ამბები

6 პოზა მათთვის, ვისაც ძალიან ეზარება, მაგრამ სექსი უნდა

სექსის სურვილი ცეცხლს გიკიდებთ, მაგრამ ცოტა მაინც გეზარებათ, რადგან ხვალ ადრე უნდა ადგეთ. ლტოლვა კი არ გეშვებათ - ნაცნობი სიტუაციაა? ჰოდა, სპეციალურად თქვენთვის - 6 პოზა, პირობითი სახელით: „მინდა, მაგრამ მეზარება“.  
დღის ჰოროსკოპი

19 მარტის ასტროლოგიური პროგნოზი

რას გვირჩევენ ვარსკვლავები 19 მარტისთვის ჯანმრთელობის, ბიზნესისა და სიყვარულის მიმართულებით?