„ჩემო სატრფოვ და ღვთაებავ...“ - რა საიდუმლოს მალავს მიქელანჯელოს ჩეჩილია?

ერთი შედევრის ისტორია

3 აგვისტო 20:00, 2017 წელი

ამ გენიოსის გარშემო ბევრი ლეგენდა არსებობს და „ქალი ყარყუმით“ ერთ-ერთი მათგანია. მკვლევართა აზრით, ეს გოგონა მილანის ჰერცოგის საყვარელი, 16 წლის ჩეჩილია გალერანია. ვინ იყო ჩეჩილია და რა აკავშირებდა მხატვართან? 

ნახატი მიქელანჯელომ 1488-1490 წლებში შექმნა.
გოგონა სიენაში, დიდ ოჯახში დაიბადა. მამამისს მილანის სასამართლოში სოლიდური თანამდებობა ეკავა და ფლორენციის ელჩი იყო. ჩეჩილია, ძმებთან ერთად, ლათინურ ენასა და ლიტერატურას ეუფლებოდა.
1483 წელს, 10 წლის ასაკში, ის სტეფანო ვისკონტიზე დანიშნეს, მაგრამ ნიშნობა 1487 წელს, უცნობი მიზეზების გამო, შეწყდა. 1489 წელს ჩეჩილიამ სფორცას ციხე-კოშკში თავისი ჰერცოგი გაიცნო. იმავე წელს ლეონარდომ გოგონას პორტრეტის ხატვა დაიწყო.

ჩეჩილიას მხატვართან განსაკუთრებით თბილი ურთიერთობა ჰქონდა და  ხშირად იწვევდა მილანელ ინტელექტუალებთან შეხვედრებზე. ჩვენამდე მოაღწია ლეონარდოს მიერ ჩეჩილიასთვის დაწერილმა ბარათმა, რომელიც იწყება სიტყვებით: „ჩემო სატრფოვ და ღვთაებავ...“
ისიც ცნობილია, რომ მხატვარი და ჰერცოგის საყვარელი ერთმანეთთან იმდენად ახლოს იყვნენ, რომ ერთმანეთს „შენობით“ მიმართავდნენ, როცა იმ დროს უახლოესი მეგობრებიც კი ერთმანეთს „თქვენობით“ ესაუბრებოდნენ. აქედან გამომდინარე, მკვლევარები ვარაუდობენ, რომ მხატვარსა და მის ნატურას შორის ინტიმური კავშირი არსებობდა.

ფრანგმა მეცნიერმა პასკალ კოტამ, რომელიც შედევრს სპეციალური ფოტოსკანერის საშუალებით იკვლევდა, ლეონარდოს შედევრზე ამ დრომდე დაფარული ესკიზები აღმოაჩინა. საუკუნოვანი მტვრისა და ლაქის საფარის მოცილების შემდეგ, კოტამ დაასკვნა, რომ თავდაპირველად ქალი ცარიელი ხელებით იყო გამოსახული. მოგვიანებით მის ხელებში ყარყუმი და ცისფერი, საზეიმო მოსასხამი გამოჩნდა. თავდაპირველად, ქალს გამჭვირვალე ვუალი ეფარა, რომელიც მოგვიანებით, თმებმა დაფარა. შეიცვალა თმის ზრდის მიმართულებაც...

საინტერესოა, რისთვის სჭირდება ქალს ყარყუმი? ამის შესახებ რამდენიმე ვერსია არსებობს.
პირველის თანახმად, ყარყუმი ბერძნულად ჟღერს, როგორც „γαλῆ“, ანუ გალე. თუ გავითვალისწინებთ, რომ ჩეჩილიას გვარი გალერანი გახლდათ, სავარაუდოდ, სურათის სახელი სიტყვების თამაშის შედეგად შეიქმნა.

აღსანიშნავია, რომ ყარყუმი სფორცას საგვარეულო ემბლემა გახლდათ, ხოლო ლუდოვიკო სფორცას, რომელიც 18 წლის მანძილზე ლეონარდოს სურათების მთავარი მყიდველი იყო, „თეთრ ყარყუმს“ ეძახდნენ. მკვლევარების ნაწილი ვარაუდობს, რომ ლეონარდოს ყარყუმის დახატვა თავად სფორცამ სთხოვა, რათა მილანელებს მისი და ჩეჩილიას ურთიერთობის შესახებ გაეგოთ.

კიდევ ერთი ვერსიის თანახმად, სურათის შექმნის მომენტისთვის, ჩეჩილია ფეხმძიმედ იყო. ყარყუმი კი, რომელიც მის მუცელს ფარავს, უმანკოებისა და სიწმინდის სიმბოლოა.

ჩეჩილია გავლენიანი და მბრძანებელი ქალბატონი გახლდათ, ამიტომ შესაძლოა, ყარყუმი იმას ნიშნავდეს, რომ ჰერცოგი „ხელში ეჭირა“.  ისე კი, ქალის ხელში ყარყუმი კი არა, თეთრი ქრცვინია...

ადრე ვარაუდობდნენ, რომ „ქალი ყარყუმით“ ლეონარდოს მოსწავლეებმა მარკო დ’ოჟონომ, ამბროჟიო დეპრედისმა და ბოლტრაფიომ დახატეს. თუმცა, 21-ე საუკუნეში პასკალ კოტამ ლეონარდოს ავტორობის დამტკიცება შეძლო და სურათზე თავად ლეონარდო და ვინჩის თითის ანაბეჭდებიც აღმოაჩინა.

პირველი მსოფლიო ომის დროს, „ქალი ყარყუმით“ უსაფრთხოების მიზნით, დრეზდენის გალერეაში გადაიტანეს. მეორე მსოფლიო ომის დაწყებამდე შედევრი ისევ გადამალეს, თუმცა, 1939 წლის სექტემბერში ის მაინც ნაცისტების ხელში აღმოჩნდა. 1939 წელს, პოლონეთის ოკუპაციის შემდეგ, გერმანელებმა შედევრის ჰიტლერის მუზეუმში გაგზავნა გადაწყვიტეს, თუმცა მანამდე, ბერლინის კაიზერ ფრიდრიხის მუზეუმში მოათავსეს. 1940 წელს პოლონეთის გენერალ-გუბერნატორმა ჰანს ფრანკმა მისი უკან, კრაკოვში დაბრუნება ბრძანა. 1946 წელს, ომის დასრულების შემდეგ, ტილო პოლონურ-ამერიკულმა კომისიამ ბავარიაში, ფრანკის სახლში აღმოაჩინა და პოლონეთში დააბრუნა.
„ქალი ყარყუმით“ ამჟამადაც კრაკოვში, ჩარტორისკის მუზეუმშია. პოლონეთის ტერიტორიაზე მიქელანჯელოს მხოლოდ ეს ერთადერთი ტილო ინახება.

წყარო
საკნატუნო ამბები

ხუთი მიზეზი, რატომ არის კარგი სექსი დილით

დილაობით სექსი არაა მარტივი საქმე: ხან გამოფხიზლება გვიჭირს, ხან სამსახურში გვაგვიანდება, შესაძლოა, ბავშვებიც გვყავს მოსამზადებელი... მაგრამ სექსოლოგები ჯიუტად ცდილობენ აგვიხსნან, რატომ არის დილის სექსი შესანიშნავი.    
დღის ჰოროსკოპი

23 აპრილის ასტროლოგიური პროგნოზი

რას გვირჩევენ ვარსკვლავები 23 აპრილისთვის ჯანმრთელობის, ბიზნესისა და სიყვარულის მიმართულებით?
ამბები

ალიკო ცინცაძის წიგნის „ქართული კაბალას“ პრეზენტაცია ეროვნულ ბიბლიოთეკაში გაიმართება

პარლამენტის ეროვნული ბიბლიოთეკის საკონფერენციო დარბაზში (მე-3 კორპუსი), 24 აპრილს, 14:00 საათზე, ასტრო-ენათმეცნიერის, პროფესორ ალიკო ცინცაძის ახალი წიგნის „ქართული კაბალას“ პრეზენტაცია-ლექცია ჩატარდება.
საკნატუნო ამბები

10 მეტამორფოზა, რომლებიც თქვენს ასაკს საპასპორტო მონაცემებზე მეტად გასცემს

დაბერების შიში ერთ-ერთი ყველაზე გავრცელებული ფობიაა. საქმე ისაა, რომ ადამიანის სხეული მუდმივად იცვლება და წლების მატებასთან ერთად, ახლებურად გამოიყურება. ამიტომაც აუცილებელია ვიცოდეთ, რომელი ასაკობრივი ცვლილება მიიჩნევა ნორმად და რომელი - არა.
საკნატუნო ამბები

10 წვრილმანი, რაც კაცს აღაგზნებს

ეს წვრილმანები ერთი შეხედვით უცნაურებია, მაგრამ საკმაო ძალა აქვთ იმისთვის, რომ კაცის პულსის სიხშირე წუთში 70-დან 150-მდე აწიონ...  
დღის ჰოროსკოპი

22 აპრილის ასტროლოგიური პროგნოზი

რას გვირჩევენ ვარსკვლავები 22 აპრილისთვის ჯანმრთელობის, ბიზნესის და სიყვარულის მიმართულებით?
საკნატუნო ამბები

უნიკალური ფოტოარქივი, რომელიც წარსულს სულ სხვა თვალით დაგანახვებთ

ეს ფოტოები გასულ საუკუნეში გამოგზაურებთ და საოცარ ამბებს აღმოგაჩენინებთ...
დღის ჰოროსკოპი

21 აპრილის ასტროლოგიური პროგნოზი

რას გვირჩევენ ვარსკვლავები 21 აპრილისთვის ჯანმრთელობის, ბიზნესისა და სიყვარულის მიმართულებით?
თემატური ჰოროსკოპი

რომელია საუკეთესო ასაკი ქორწინებისთვის ზოდიაქოს ნიშნების მიხედვით

ყველა ადამიანი ეძებს პარტნიორს, რომელთანაც მთელ ცხოვრებას გაატარებს. ზოგიერთი კი ამას ძალიან ადრეული ასაკიდან იწყებს...
საკნატუნო ამბები

ფრთხილად! საოცრად ამაღელვებელი შიშველი სხეული (11 ფოტო)

სანკტ-პეტერბურგელი ფოტოგრაფის მიხაილ კოვალენკოს ნამუშევრები განსაკუთრებით მამრობითი სქესის მკითხველებს დააინტერესებთ! 
დღის ჰოროსკოპი

20 აპრილის ასტროლოგიური პროგნოზი

რას გვირჩევენ ვარსკვლავები 20 აპრილს ჯანმრთელობის, ბიზნესისა და სიყვარულის მიმართულებით?
კინო

6 ფილმი სიყვარულის მაგიაზე

რამდენიმე ისტორია იმის შესახებ, როგორ აქცევს სიყვარული ცხოვრებას ზღაპრად...