რატომ აკურთხა რომის პაპმა სალვადორ დალის სკანდალურად ცნობილი „ბირთვული მადონა“?

ერთი შედევრის ისტორია

28 სექტემბერი 20:00, 2017 წელი

მეორე მსოფლიო ომმა ამ გენიოსი სიურრეალისტის მსოფლმხედველობაში კორექტივები შეიტანა. დალის რელიგიის არსებობა გაახსენდა და ჭეშმარიტ კათოლიკედ ქცევა გადაწყვიტა...

რელიგიისკენ მიმავალ გზაზე დალიმ რელიგიური სიუჟეტების ხატვა და წმინდა წერილების ილუსტრირება დაიწყო. ამასთანავე, აცნობიერებდა, რომ საკუთარ რელიგიურობაში მსოფლიოს დარწმუნება გაუჭირდებოდა, ამიტომ გადაწყვიტა, აღორძინების ეპოქის შემოქმედებას დაყრდნობოდა.
საღებავებიც კი, რომლითაც რელიგიურ თემატიკაზე მუშაობდა, მე-15 საუკუნის ტრადიციული ტექნოლოგიით იყო დამზადებული.

თავისი კომპოზიციის პროტოტიპად დალიმ აღორძინების ეპოქის მხატვრის პიერო დელა ფრანჩესკას „მადონა წმინდანებთან და ურბინოს ჰერცოგთან ერთად“ აირჩია.

1949 წელს შექმნილ, ტიპურ სიურრეალისტურ ნახატში „პორტ-ლიგატას მადონა“, მხატვარმა  მისტიციზმისა და ქრისტიანული მოტივების შერწყმა მოახერხა.
სავარაუდოდ, დალი ცდილობდა, თაყვანისმცემლებისა და კრიტიკოსებისთვის ეჩვენებინა, რომ რელიგიასთან მისი დაბრუნება გულწრფელი იყო, თუმცა ამ უკანასკნელთა დარწმუნება მაინც ვერ შეძლო.

კრიტიკოსებმა მხატვრის ახალ სტილს „ბირთვული მისტიკაცია“ უწოდეს, რაც რწმენისგან სიშორეს გულისხმობდა, მაგრამ ამ დროს სრულიად მოულოდნელი რამ მოხდა: 1949 წელს რომის პაპმა პიუს XII-მ „პორტ-ლიგატას მადონა“ აკურთხა. მხატვარმა, პატივისცემის ნიშნად, პაპს თავისი ნახატი საჩუქრად უძღვნა.

ვარაუდობენ, რომ  პაპის გადაწყვეტილება  ომის შემდგომ პერიოდში საეკლესიო მმართველობის კრიზისს უკავშირდებოდა. იმისთვის, რომ მსოფლიოსთვის კათოლიციზმი გახსნილ და პროგრესულ რელიგიად წარმოეჩინა, პიუს მე-12 სკანდალური ნახატის კურთხევასაც არ მოერიდა და არც ის ჩაუთვლია საჩოთიროდ, რომ ღვთისმშობლის ხატვისას დალის ნატურა გალა იყო.

ხელოვნებათმცოდნეების აზრით, მადონა, რომელსაც გალას სახე აქვს, დალის ცოლისა და 47 წლის ასაკში კიბოთი გარდაცვლილი დედის სახეს აერთიანებს.

შუაზე გახსნილი თავი - მხატვრის ახალ ფსიქოლოგიურ მდგომარეობაში გადასვლის დაუსრულებელ პროცესია; ხელების ჟესტი - დაცვას განასახიერებს;
ახალშობილი იესო კი თავად დალია, რომელიც მთელი ცხოვრების მანძილზე ხაზს უსვამდა თავის ღვთაებრიობას. ის თითქოს მადონას წიაღშია, რაც დედა-შვილის ერთობას განასახიერებს; 
სხეულებში არსებული „ფანჯრები“ სხვა რეალობაში გადასვლის მანიშნებელია; 
ზღვის ნიჟარა და ციდან დაშვებული კვერცხი, სავარაუდოდ, უბიწოდ ჩასახვის ნიშნებია; 
ჩაფიქრებულ იესოს ერთ ხელში ჯვარი უჭირავს, მეორეში კი ლურჯი ბურთი, რომლის ჩრდილზე, ასევე, ჯვარი მოჩანს, რაც დედამისის ალეგორიულ სახეს წარმოადგენს;

ტილოზე, ცენტრალური ფიგურების გარდა, მოჩანს თევზი, ცხვირსახოცი და რამდენიმე ლიმონი, რომლებიც სიყვარულის, ერთგულების, ცხოვრებისეული ძალისა და ქალური საწყისის სიმბოლოებად გვევლინებიან.

მთლიანობაში, მადონა მნახველის წინაშე წარმოდგება, როგორც აღორძინების ეპოქის იდეალი და მე-20 საუკუნის თავისუფალი და საბედისწერო ქალი.

ტილოს სახელწოდება კონკრეტულ გეოგრაფიულ ადგილმდებარეობას შესაბამება. პორტ-ლიგატი პატარა სოფელია კოსტა-ბრავას სანაპიროზე, სადაც შორეულ 1929 წელს დალი და გალა მეთევზის ქოხში ისვენებდნენ.
მოგვიანებით, მათ ამ ადგილის ყიდვა და მყუდრო, ოჯახურ ბუდედ ქცევა მოახერხეს, რომელიც სავსე იყო დალისეული სიურრეალისტური ატრიბუტებით.
ამჟამად აქ განთავსებულია მხატვრის სახლ-მუზეუმი, რომელიც დალის შემოქმედების თაყვანისმცემელთა თავშეყრის ადგილი გახლავთ.


არსებობს დასაბუთებული ვარაუდები, რომ დალის სექსუალური სახის პრობლემები ჰქონდა და შვილების ყოლა არ შეეძლო. საკუთარ პრობლემებზე საუბარს მხატვარი ამჯობინებდა, გალას სასიყვარულო ინტრიგები თავისი იმიჯის ნაწილად გამოეყენებინა.

წყარო
საკნატუნო ამბები

ვარსკვლავები, რომლებიც გადაღებებზე უგონოდ თვრებიან

ჰოლივუდური ხუმრობა: „თუ მსახიობები სვამენ ვისკის, ეს ცივი ჩაია, და თუ სვამენ ცივ ჩაის, ეს ვისკია“.
საკნატუნო ამბები

რატომ არ უნდა დაკავდეთ სექსით მხოლოდ „ჯანმრთელობისთვის“

სექსი არ უზრუნველყოფს იდეალურ ფიგურას, წარმოუდგენლად სუფთა კანსა და ცხოვრებას სტრესების გარეშე.
დღის ჰოროსკოპი

21 იანვრის ასტროლოგიური პროგნოზი

რას გვირჩევენ ვარსკვლავები 21 იანვრისთვის ჯანმრთელობის, ბიზნესისა და სიყვარულის მიმართულებით?
საკნატუნო ამბები

18 დედა, რომლებსაც სამშობიაროში შვილები შეუცვალეს

უყურებ დედების ამ თბილ ფოტოებს თავიანთ „ნაშიერებთან“ ერთად და ხვდები, რომ რაღაც ისე ვერ არის...
დღის ჰოროსკოპი

20 იანვრის ასტროლოგიური პროგნოზი

რას გვირჩევენ ვარსკვლავები 20 იანვრისთვის ჯანმრთელობის, ბიზნესისა და სიყვარულის მიმართულებით?
საკნატუნო ამბები

როცა ხელმარჯვე ოსტატებს გემოვნების ნატამალი არ გააჩნიათ...

ზოგს ეს იდეები თამამად მოეჩვენება, ზოგს - ცოტა ექსტრავაგანტურად, მაგრამ ერთი რამის თქმა დარწმუნებით შეიძლება - ამ „შედევრებს“ გულგრილად ვერ ჩაათვალიერებთ!
საკნატუნო ამბები

საკვები სოდის გამოყენების 7 უჩვეულო მეთოდი

საკვები სოდა - ერთ-ერთი ყველაზე მრავალფუნქციური საშუალება. მას იყენებენ კულინარიაში, სხვადასხვა მეცნიერულ ექსპერიმენტში, დაწესებულების დალაგებისას. შესაბამისად, დიასახლისებს სოდა ყოველთვის აქვთ შემონახული კარადაში. 
საკნატუნო ამბები

რა გავლენას ახდენს კბილების გახეხვა ერექციაზე?

მეცნიერები ამტკიცებენ, რომ კაცებს, რომლებიც კბილებს დღეში 2-ჯერ (და მეტჯერ) იხეხენ, ერექციული დისფუნქცია არ ემუქრებათ.
დღის ჰოროსკოპი

19 იანვრის ასტროლოგიური პროგნოზი

რას გვირჩევენ ვარსკვლავები 19 იანვრისთვის ჯანმრთელობის, ბიზნესისა და სიყვარულის მიმართულებით?
კინო

9 სულისშემძვრელი დრამა მათთვის, ვისაც მძიმე ემოციების არ ეშინია

ამ ფილმებს ბოლო წუთებამდე თვალს ვერ მოსწყვეტთ და ვერც გულგრილი დარჩებით...
დღის ჰოროსკოპი

18 იანვრის ასტროლოგიური პროგნოზი

რას გვირჩევენ ვარსკვლავები 18 იანვრისთვის ჯანმრთელობის, ბიზნესისა და სიყვარულის მიმართულებით?
ამბები

თეგეტა მოტორსი მომხმარებლებს საინტერესო აქციას და ახალ პირობებს სთავაზობს

თეგეტა მოტორსი მომხმარებლებს ქსელში წარმოდგენილ ზამთრის საბურავებს, კერხერის ბრენდის სარეცხ დანადგარებს და მტვერსასრუტებს 30%-იანი ფასდაკლებით სთავაზობს.